De toekomst komt in golven. We brengen ze zelf in beweging.

komt in golven. We brengen ze zelf in beweging.

Tom Kniesmeijer heeft zich de afgelopen jaren op drie verschillende momenten in de regio Noord Oost Brabant uitgesproken over 'de toekomst'. We nodigden hem als bibliotheek uit als schrijver van het boek De seizoenen van de tijdgeest : herkenbare patronen in heden, verleden en toekomst van Nederland (uit 2009) en later als 'grote man' achter de TrendRede.

Tom Kniesmeijer is van huis uit een psycholoog die zich toelegt op het adviseren van bedrijven, instellingen en organisaties over 'de toekomst'. Hij is nadrukkelijk geen trendwatcher, die zich uitspreekt over de kleur van het aankomend seizoen. Tom Kniesmeijer afficheert zich als een trendpsycholoog, die de tijdsgeest probeert te 'pakken' en op basis daarvan aangeeft waar 'de samenleving' ongeveer naartoe zal gaan.

Zijn boek uit 2009 (De seizoenen van de tijdgeest) is voor hem een soort leidraad. Daarin ontwouwt hij zijn centrale these dat de tijdgeest iets wegheeft van seizoenen. En, die volgen elkaar natuurlijk op. Na de lente komt - bijna zeker (tenzij er weer een grote vulkaan ontploft zoals in het begin van de 19e eeuw in Indonesië) - een zomer. Zijn stelling was dat we in 2009 midden in de winter zaten en dat er binnenkort een lente zou aanbreken.

En alhoewel Tom Kniessmeijer een geboren optimist is - bij wie het glas ALTIJD halfvol is - liet die lente toch op zich wachten. In de door hem geëntameerde TrendRedes (vijf stuks tot nu toe) kun je dezelfde gedachte aantreffen. Die laat zich kort als volgt samenvatten: we zitten (of zaten) midden in een periode van stilstand, ressentimentent, anderen de schuld geven, wrok, negativisme. Maar binnenkort gaat dat allemaal veranderen. Zie, kijk eens naar dit of dat signaal. De krokusjes kun je overal zien opkomen. Kijk maar!


Jaarthema's van de Noord Oost Brabantse Bibliotheken 
Sinds 2004 werken we daar mee. En een deel van het gedachtegeoed van Tom Kniesmeijer zit daar ook in. Beter geformuleerd: we voelden ongeveer hetzelfde aan. Ontnuchteringsjaren. De latten verleggen. Onmetelijke kwaliteit. Tijd voor een nieuwe lente. Who's in control?  Echte waarde(n) en als laatste 'Oefenen voor (sinds kort: in) een andere tijd'.

Waarschijnlijk komt er in september geen nieuwe TrendRede; nummer zes. Jammer. Misschien bracht dit Tom Kniesmeijer op het idee om een soort nieuwjaarstoespraak voor 'de wereld' te maken. Alleen zal hij er op eigen kracht niet in slagen heel Nederland via 'een filmpje' te bereiken. Als een soort G.B.J. Hilterman de bevolking in tien minuten bij te praten over 'de toestand in de wereld'. Daarom hier een poging meer mensen daarop attent te maken.

De toestand in de wereld
Op 1 januari 2015 heeft hij een filmpje on Youtube gezet: Welkom in 2015. Waarin hij ons allen toespreekt; bijpraat over zaken die hij om zich heen ziet gebeuren. Voor iedereen die de TrendRede kent, zijn boek 'De seizoenen van de tijdgeest' heeft gelezen of de afgelopen jaren een presentatie van hem heeft bijgewoond bevat dit filmpje geen nieuws. Alhoewel dat niet helemaal waar is. Hij komt (als creatief persoon natuurlijk) met recente voorbeelden van 'dingen' die hem zijn opgevallen en 'bewijs' vormen voor zijn centrale stelling dat 'de wereld' echt aan het veranderen is. Overal zijn mensen aan het oefenen IN onze tijd. Hij heeft het over 'Het hek is van de dam', betekenisopbouwers en ketenkrakers, wederopbouw van betekenis, de wereld vraagt om een paradigmaverschuiving en sluit af met de zinnen: 'De toekomst komt in golven. We brengen ze zelf in beweging'. 

Daarmee aansluitend op de centrale notie van anderen (waaronder Jan Rotmans) dat 'de veranderingen' van onderaf zullen komen. Niet tegen te houden zijn. Tom Kniesmeijer voorziet die golf in 2015. De tijd zal (uiteraard) leven of hij daarin gelijk zal krijgen.

Welkom in 2015 (11:44/ 106 views op 2/1/2015)




(Rotterdam, vrijdag 2 januari 2015)
Hans van Duijnhoven

Homepage citaten