Maar soms is je begrepen voelen een grotere troost dan opgepept worden.

Op donderdag 9 oktober 2014 werd bekendgemaakt dat de Nobelprijs voor Literatuur 2014 is toegekend aan de Franse schrijver Patrick Modiano (1945).
Voor de gemiddelde burger geen bekende naam (zoals kanshebbers als Huraki Murakami, Philip Roth of Cees Nooteboom). Aan de andere kant zijn de meeste boeken van hem tóch in het Nederlands vertaald. Er zijn momenteel slechts enkele boeken leverbaar via de boekhandel. Gelukkig is er de bibliotheek. Nietwaar? Hieronder een kleine steekproef op vrijdag 10 oktober 2014. Hoeveel titels hebben enkele bibliotheken in hun collectie opgenomen (Nederlands én Franstalig samen). Alle grote steden plus enkele omliggende bibliotheken of markante instellingen.

David Van Reybrouck schreef vandaag wellicht de mooiste zin om zijn werk te typeren. Afkomstig uit een kort artikel op De Correspondent (Niemand schrijft zo mooi geroezemoes als Patrick Modiano):
'Wij leven bij gratie van bepaalde stiltes,’ staat er in Dans le café de la jeunesse perdue uit 2007. Zo vaag als de personages zijn, zo scherp zijn de details: een Parijse straatnaam, een donkere, oude Buick, een okerkleurige bontjas. Het maakt Patrick Modiano tot een soort archeoloog van de jaren vijftig. ’J’ai la mémoire des vêtements’ heet het in Villa Triste. Ik heb een geheugen voor kleren. Eén woord moest ik opzoeken toen ik hem in 1996 begon te lezen. Brouhaha. Het komt in elk van zijn boeken voor. Geroezemoes. Het is misschien wel het Modiano-woord bij uitstek. Je hoort de stemmen, maar je begrijpt ze nauwelijks. Je ziet de wereld, maar je blijft een buitenstaander. Je voelt het verleden, maar het ontglipt je aldoor. 
Veel troost bieden zijn boeken niet. Ze trekken je eerder naar beneden dan naar boven. Maar soms is je begrepen voelen een grotere troost dan opgepept worden.

In zijn dagelijkse column in de NRC schreef Frits Abrahams het volgende:
Patrick Modiano leek me geen reële kanshebber voor de Nobelprijs voor literatuur. Hij was allang uit, Houellebecq allang in. Ik kan me nog goed de Nederlandse schrijver herinneren die bij het horen van de naam Modiano vermoeid zei: "Modiano? Ach, die schrijft toch altijd hetzelfde boek."
Zo'n tien jaar geleden raakte ik min of meer verslaafd aan zijn werk, in een paar jaar las ik tientallen van zijn boeken. Ze waren lang niet allemaal groots, en het is in zekere zin waar dat ze op elkaar lijken, maar toch werd ik elke keer weer meegesleept door de sfeer van vergeefsheid en melancholie waarvan ze doordrent zijn.

 

Plaats, regio   Benaming   Aantal     Grootte
Amsterdam   OBA   52   1
Rotterdam       15   2
Den Haag       31   3
Urecht       27   4
Eindhoven       4   5
Tilburg   Midden Brabant   25   6
Groningen       31   7
Almere   De nieuwe bibliotheek   9   8
Breda       15   9
Nijmegen   Gelderland-Zuid    8   10
Enschede        5   11
Apeldoorn   Coda   13   12
Amersfoort   Eemhuis   27   14
Den Bosch   Bieb   19   18
Helmond   Helmond-Peel   7   34
Oss e.o.   NOBB   23   38
Boxmeer e.o.   Biblioplus   7    
Gemert e.o.   De Lage Beemden   1    
Vught e.o.   De Meierij   7    
Gouda   Chocoladefabriek   7   50
Spijkenisse   Boekenberg   3   46
Assen       4   51

 Opmerkelijke naam voor een bibliotheek: Boekenberg. Veel boeken, maar slechts drie Modiano's.
Ook opmerkelijk: de collectie van Eindhoven. Fungeerde ooit als achtervang voor alle kleinere Brabantse bibliotheken.

(vrijdag 10 oktober 2014)
Hans van Duijnhoven

Homepage citaten